TIRNAK HASTALIKLARI
Tırnak; plağı, yatağı ve matriks gibi yapılardan oluşan bir sistemdir. Tırnak plağı büyürken, tırnak yatağı üzerinde ona yapışık olarak uç kısma doğru ilerler ve serbestleşir. Tırnak plağının vücuda yakın olan diğer ucu ise, tırnak üretiminden sorumlu tırnak matriksi olarak devam eder.
Tırnaklar, saçlarımız gibi uzama özelliği gösteren yapılardır. Bu nedenle yaş, bireysel hastalıklar ve kullanılan ilaçlardan da dolayısıyla etkilenir.
Tırnak bozuklukları, özellikle el tırnakları görülebilen bir yapı olması itibariyle önemlidir. Gerek ağrı gibi rahatsızlıklar yapması yanında, kozmetik açıdan da rahatsızlık oluşturabilmektedir. Tabi bu problem, herhangi bir yaşta ortaya çıkabilir.
Bu bozukluklar hangi tırnak yapısını etkilediyse, ona göre klinik bulgu oluşturur.
Tırnak bozukluklarının yarısı genellikle enfeksiyon (mantar, bakteriyel vs.) kaynaklıdır. %15 kadarı da inflamatuar ve metabolik hastalıklar kaynaklı.
İnflamatuar hastalıklar; primer olarak tırnağı etkileyen dermatolojik hastalıklar veya ikincil olarak etkileyen sistemik hastalıklardır.
Metabolik hastalıklar da paratiroid, tiroid, böbrek hastalıkları gibi metabolik dengeyi bozan hastalıklar.
Vücuttaki her bir organ birbiriyle bir uyum içinde çalışmaktadır. Bu uyumun bozulması, vücut dinamiğini bozacağı için en uç organ olan tırnak sisteminin etkilenebileceği unutulmamalıdır. Kötü kontrollü diyabet, böbrek veya dolaşım hastalıklarında tırnak bozukluklarının kaçınılmaz olması gibi.
Tırnak bozukluklarına yaklaşım konusunda nelere dikkat etmeliyiz?
Kişisel alışkanlıklar, hobiler; tırnak tikleri, oje kullanımı, sauna, hamam, kaplıca kullanımı.
Mesleki maruziyetler; kuaför, çiftçilerde travma, egzama veya mantar kaynaklı tablolar sık
Kullanılan ilaçlar
Geçirilen hastalıklar; covid, ateşli hastalıklar
Soy geçmiş ve özgeçmişinde bulunan hastalıklar mutlaka sorgulanmalıdır.
TIRNAK BATIKLARI
Genellikle gençlerde ve ergenlik döneminde sıklıkla gözlenir.
En sık neden; travma, tırnak kesme şeklinin yanlışlığı/pedikür, yanlış ayakkabı seçimi (önü dar ayakkabılar), aşırı terleme, anatomik bozukluklar, obezite/aşırı kilo alma süreci ve ilaç kullanımından (akne ve sedef tedavisinde kullanılan retinoidler) kaynaklanır.
Yaşlılarda, tırnak batıkları ile genellikle olmaz. Fakat; anatomik bozukluklar veya kanser tedavisi sırasında kullanılan ilaçlar da tetikleyebilir.
Tırnak plağının yanlardan oluşturduğu yangı ve o bölgede büyümeye başlayan granülasyon dokusu bu tabloyu oluşturur. Zamanla piyojenik granülom adı verilen damarsal, kanamalı kitlenin oluşumuna ve hayat kalitesinin ciddi anlamda bozulmasına yol açar.
TEDAVİSİ NASIL OLUR?
Öncelikle altta yatan neden kaldırılmalıdır. Terleme ise terlemeyi azaltmak, ilaç kaynaklı ise ilacı değişimi, travma kaynaklı ise tırnak kesme konusunda hasta eğitimi önemlidir.
Tırnaklar el tırnakları gibi oval değil düz kesilmelidir.
Enfeksiyon varsa antibiyotik tedavisi gerekebilir.
Yeni batık ise, sabah akşam ılık su içerisine konan antiseptik ürünlerle pansumanlar, ayak banyosu yapılmalıdır.
Batık tırnak olan ayak özellikle yüksekte istirahat ettirilmelidir.
Batık olan bölgeye, batığı yatıştıran tırnak yastığı veya tampon konabilir.
Tekrarlayan ve granülasyon dokusu oluşmuş eski bir batık ise; enfeksiyon yatıştırıldıktan sonra batık kısmın cerrahi çıkarılması ve granülasyon dokusunun tıraşlanmasını gerektirir.
